TIỂU ĐƯỜNG THAI KỲ VÀ BÀI HỌC VỀ DINH DƯỠNG

Trong thời gian mang thai mình bị tiểu đường thai kỳ - một dạng rối loạn nhẹ về insulin và dung nạp đường khi mang thai. Thường thì sau khi sinh em bé, tiểu đường thai kỳ sẽ hoàn toàn hết và có thể trở lại ăn uống như bình thường. Tuy nhiên, trong thời gian mang thai, chuyện ăn uống và đường huyết phải hết sức chú ý vì tiểu đường thai kỳ sẽ có nhiều tác hại không tốt nếu không được kiểm soát. Ví dụ như em bé dễ bị to quá mức hay lúc vừa sinh ra bị tụt đường huyết. Nghiêm trọng hơn là em bé có thể bị tiểu đường tuýp 1 - tiểu đường ngay từ lúc sinh ra. Dạng như khi mang thai cơ thể mẹ bị rối loạn, nên đường không được điều tiết và hấp thụ trực tiếp vào máu và em bé được nuôi bằng lượng máu này. 

Thử thách của chuyện bị tiểu đường thai kỳ là làm sao vừa kiêng khem mà vẫn phải đảm bảo dinh dưỡng cho em bé. Đặc biệt khi mang thai, thói quen và nhu cầu ăn uống thay đổi khá nhiều. Có những món không ăn được, ngược lại có những cơn thèm khó cưỡng. Mình trong thời gian đó, mỗi ngày trước và sau khi ăn đều phải thử đường. Ăn gì uống gì, là sau đó thấy rõ lượng đường tăng giảm. Những món bình thường chẳng quan tâm, đến khi không được ăn thì trở nên thèm ăn kinh khủng. Nghịch lý như thế chứ.

Cũng trong thời gian này, mỗi bữa ăn ghi chú lại ăn gì uống gì chất gì, rồi lượng đường lên xuống ra sao. Mỗi thực phẩm mình đều phải tra cứu chatGpt lượng đường, ảnh hưởng đường huyết như thế nào,... Trộm vía là mình đã có thể kiểm soát được lượng đường huyết không cần phải tiêm insulin và em bé cũng tăng cân bình thường không bị quá to. Bản thân mình vẫn ăn uống nhẹ nhàng không quá thèm cũng không quá kiêng khem. Mình chia sẻ một vài ghi chú nhỏ. Hi vọng có ích cho các mẹ bầu đang muốn ăn uống lành mạnh kiểm soát đường huyết mà không phải theo một chế độ quá khắt khe và hoàn toàn dễ áp dụng.

1. Mỗi bữa ăn cách nhau ít nhất 3 tiếng

Đây đơn giản là yêu cầu khi đo đường huyết vì mình phải đo trước khi ăn và 1 tiếng sau khi ăn. Mỗi bữa ăn không thể quá sát nhau thì kết quả không chính xác được. Khoảng cách giữa các bữa giúp lượng đường huyết của bữa ăn trước đủ thời gian bình ổn lại. Thức ăn cũng được tiêu hoá và đặc biệt nó giúp mình không ăn vặt. Ăn vặt chính là kẻ huỷ diệt thầm lặng của bất kỳ chế độ ăn kiêng nào. Giữ ít nhất 3 tiếng trước bữa ăn tiếp theo là một thói quen cực kỳ đơn giản nhưng hiệu quả bất ngờ.

2. Gạo trắng, bánh mì trắng, xôi nếp sẽ giúp đường huyết tăng không phanh

Này chắc mình phải lặp lại 3 lần :D. Lượng đồ ăn đôi khi bị loại đồ ăn lấn át. Ví dụ mình có thể ăn no nê một chén cơm bằng gạo lức. Nhưng nếu mình ăn xôi, chỉ cần 2 muỗng xôi là đường huyết sẽ tăng vèo. Nên dù mình ăn rất ít, nhưng ăn những loại tinh bột xấu, đường huyết vẫn tăng vọt. Bên cạnh đó còn làm mình mau đói và phải ăn thêm gì đó (phá vỡ nguyên tắc 3 tiếng phía trên).

3. Vẫn là sữa hạt, nhưng sữa đậu nành là bạn còn sữa hạnh nhân thì không

Cũng tương tự như việc ăn gì quan trọng không kém ăn bao nhiêu. Cũng cùng là một loại thực phẩm nhưng đổi một xíu sẽ có thay đổi bất ngờ. Bình thường buổi sáng mình ăn bánh mì trứng và dưa leo uống một ly sữa. Lượng đường huyết luôn trong mức ổn định. Một buổi sáng mình uống 1 ly sữa yến mạch không đường, đường huyết tăng như chưa từng tăng. Mình hỏi chatGpt liền, thì ra sữa yến mạch là từ tinh bột còn sữa đậu nành thì ngược lại nó từ đậu. Nên cũng cùng là sữa hạt nhưng thành phần ảnh hưởng rất lớn. À thực ra gọi là sữa hạt để phân biệt từ sữa bò chứ yến mạch cũng đâu xem là hạt nhỉ :D

4. Rau là cứu tin

Có lẽ đây là bí kíp để mình có thể ăn no ăn bất cứ gì mình muốn mà không đi quá xa với lượng đường huyết tăng vọt. Trong khẩu phần mỗi bữa, mình ăn ít nhất một nửa là rau: rau sống, rau luộc, giá,...Bữa ăn trở nên ngon miệng và mình no lâu hơn. Thay vì từ ăn 2 chén thành ăn 1 chén và phải giới hạn bản thân, mình vẫn ăn lượng như cũ chỉ là ăn kèm với rau. Bạn sẽ thấy bất ngờ cho xem.

5. Mì gói hay bún phở vẫn được chủ yếu cách ăn

Nơi mình ở không như ở Việt Nam bước ra ngõ là hủ tíu, hoành thánh, bún phở đầy đủ hết. Muốn ăn mấy món này phải tìm nhà hàng hoặc tự nấu. Nên nhiều lúc mang bầu tự nhiên thèm :D. Mình đặc biệt chỉ thèm món Việt Nam, mấy món sợi sợi nước nước. Khi không có thì ăn đỡ gói mì hay phở ăn liền. Bị cái này là danh sách các món tối kỵ khi bị tiểu đường vì sợi bún mì rất dễ làm mình tăng đường. Cách mình có thể tiếp tục sở thích như đã nói ở trên, mà mình ăn với nhiều rau. 1 tô mì kèm giá hay salad lượng đường sẽ thấp hơn nhiều so với chỉ tô mì.

6. Đồ ngọt hay nước ngọt vẫn uống nhưng chừng mực

Lại thêm cơn thèm khi mang bầu, mình cực kỳ thích ăn ngọt: ăn chè, ăn bánh Trung Thu,...Bình thường mình cũng không phải người hảo ngọt, tự nhiên lúc không được ăn thì bị thèm. Nhiều lúc tối đi ngủ mà chỉ nghĩ đến chè Thái :D. Nên mình vẫn ăn nhưng thay vì ăn một ly, mình ăn 2-3 muỗng và ăn sau mỗi bữa ăn. Hoặc buổi tối trước khi đi ngủ, khi lượng đường huyết đã trở về bình thường thì mình ăn một miếng bánh Trung Thu nhỏ rồi đi ngủ. Giấc ngủ đêm dài giúp đường huyết mình cân bằng. Sáng ngủ dậy đường huyết của mình vẫn bình thường, có khi còn nằm ở mức trung bình thấp.

7. Cơn thèm là kẻ thù của mọi nguyên tắc

Điều cuối cùng này, thực ra là để tổng kết hết những điều bên trên. Mình mỗi khi ăn kiêng giảm cân hay trong quá trình ăn kiêng vì tiểu đường thai kỳ đây là điều mình luôn tâm niệm. Thực ra món gì cũng vẫn ăn được, chỉ là liều lượng và cách ăn ra sao. Điều quan trọng nhất là tránh để rơi vào trạng thái kiêng khem quá mức rồi dẫn đến cơn thèm. Nếu mười bữa mình nhịn chỉ một bữa xoã cũng đủ phá hết mọi nỗ lực trước đó. Nên quan trọng nhất chính là điều chỉnh khẩu phần để mình vẫn no, vẫn ăn được món mình thích nhưng trong khuôn khổ và ổn định lượng đường trong máu. Có như thế mới có thể làm được lâu, làm được đến cùng.

Những ghi chú này dựa trên mình quan sát cơ thể mình và tìm hiểu những tài liệu về dinh dưỡng hi vọng có ích cho mọi người. Dĩ nhiên mình không phải chuyên gia và những điều đúng với mình chưa hẳn sẽ hiệu quả với người khác. Hỏi thăm bác sĩ hay chuyên gia dinh dưỡng vẫn là cần thiết. Quan trọng nhất là bạn lắng nghe và quan sát cơ thể mình, tự xây dựng cho mình một thực đơn cân bằng và dinh dưỡng.

Chúc bạn luôn vui khoẻ và có những bữa ăn hạnh phúc … không tăng đường :D